Socratisch Cafe – Wat is dat: proberen?

Scarlet HijmansLezing

De beste manier om in rugby punten te scoren is om een ‘try’ te maken, een probeersel. Je moet dan gecontroleerd en in één beweging de bal neerdrukken in het gebied achter de palen van de tegenstander, het ‘trygebied’, het probeergebied.
Geldt dat ook voor het dagelijks leven? Dat proberen het meeste waard is? En dat je niet zomaar overal mag proberen, maar alleen in een moeilijk te bereiken gebied? En noemen we iets pas proberen als het gecontroleerd en vloeiend gaat?
Het woord proberen is afgeleid van het Latijnse woord probare, wat beproeven, goedkeuren of degelijk zijn betekent. Proberen heeft dus iets te maken met op de proef stellen, goed zijn, peilen en meten. Het voorvoegsel pro betekent zelfs voor of vooraan, letterlijk vooraanstaand of de voorste zijnd. Rugbyspelers zijn dus lang zo gek nog niet om proberen te zien als iets dat het meeste waard is.

Toch is dat niet wat we bedoelen als we zeggen: “Ik zal het eens proberen.” Meestal betekent proberen dat je je ergens voor inspant, maar of het lukt is altijd onzeker. Proberen heeft iets te maken met zoeken, graven en wagen. Het Latijnse woord reprobare betekent zelfs verdoemd, verworpen of goddeloos zijn. In de ruimtevaart is een ‘space probe’ een satelliet die niet om de aarde draait, maar die in plaats daarvan de verdere ruimte verkent. Is proberen dan dat je iets doet wat tegelijkertijd verdorven en veel waard is? Wat gebeurt er toch als je iets probeert? Wat is dat: proberen?
Kortom: gespreksstof genoeg voor het Socratisch Café van april.

Wanneer: 19 april
Aanvang: 19.30 uur
Aanmelden via: wouter@denkstof.nl
Gespreksbegeleider: Karel van Haaften